Wetgeving

Overzicht van de regelgeving energie:

Regelgeving rond gebouwen

​1. Energieprestatiecertificaten (EPC)

A) De verkoop en verhuur residentiële gebouwen (EPC - type A) - verplicht

Van zodra een woning (huis, appartement, serviceflat, studentenkamer, ...) te koop of te huur is, moet de eigenaar een EPC kunnen voorleggen. Zo kunnen kandidaat-kopers of -huurders rekening houden met de energiescore bij hun beslissing.

Het EPC of energieprestatiecertificaat is een verplicht document bij de verkoop of verhuur van residentiële gebouwen. Het doel is het informeren van potentiële kopers en huurders over de energieprestaties van een woning. Het EPC wordt berekend op basis van een aantal eigenschappen van het gebouw (zoals de gebruikte isolatiematerialen, schrijnwerk en de aanwezige technische installaties).
Op deze manier wordt het mogelijk om de energieprestaties van verschillende gebouwen gemakkelijk met elkaar te vergelijken.

Een EPC heeft een geldigheidsduur van 10 jaar en moet worden opgesteld door een erkende energiedeskundige type A. De deskundige moet bij de berekeningen de gespecialiseerde software van het Vlaams Energieagentschap. 

Meer info over het EPC type A vind je hier (voor particulieren).

Klik hier voor alle relevante info van VEA voor EPC-deskundigen type A (professionelen) Je vindt er alle wijzigingen in de regelgeving en aan het EPC-inspectieprotocol of onderbrekeningen in de EPC-software door updates.


B) Energie audit (EAP - EPC type B) - vrijblijvend

Een energie audit is beter bekend onder zijn oude benaming: Energie Prestatie Advies (EAP). Het gaat om een energieadvies op maat, opgesteld door erkende energiedeskundige type B van een eengezinswoning. Een energie audit geeft inzicht in de energiestromen van de woning en toont bovendien ook hoe er energie kan bespaard worden.

Meer info over de energieaudit vind je hier.

C) Voor openbare gebouwen (EPC type C) - verplicht

Alle openbare gebouwen die meer dan 250 m² beslaan (verstrengd sinds 2015), moeten een Energie Prestatie Certificaat bezitten. Dat zijn gebouwen waarin publieke organisaties gevestigd zijn en waar veel volk over de vloer komt (zoals overheidsgebouwen, musea, ziekenhuizen, scholen, ...). Welke gebouwen aan deze verplichting moeten voldoen, lees je hier.

Het EPC voor openbare gebouwen wordt opgesteld door een erkende energiedeskundige type C of interne energiedeskundige. Het is gebaseerd op de gemeten (werkelijke) jaarverbruiken van de publieke organisatie. Ook hier moet de gespecialiseerde software van het Vlaams Energieagentschap gebruikt worden bij de berekeningen. Het EPC moet op een zichtbare plaats uithangen ter informatie.

Meer info over het EPC type C vind je hier.

D) Voor niet residentiële gebouwen (type D) - nog niet verplicht

De wetgeving is nog steeds in ontwerp. De exacte invoerdatum van het EPC bij verkoop en verhuur van niet-residentiële gebouwen, zoals winkels, kantoren...  is nog niet bekend.

Er wordt een onderscheid gemaakt tussen kleine en grote niet-residentiële gebouwen: kleiner en groter dan 500 m² vloeroppervlakte.

Vanaf 2020 zal een erkende EPC-deskundige type A mits bijscholing in 2019 een EPC bij verkoop of verhuur van kleine niet-residentiële gebouwen kleiner dan 500 m² kunnen opmaken.

Het is nog onduidelijk wanneeer de verplichting zal ingaan voor grote niet niet-residentiële gebouwen en of er een bijkomende erkenning (opleiding en examen) nodig zal zijn, of enkel verplichte bijscholing voor de reeds erkende energiedeskundige type A vereist is. 

OVED wordt betrokken bij de ontwikkelingen via het stakeholdersoverleg georganiseerd door het VEA.

Meer info over het EPC voor niet-residentiële gebouwen vind je later hier terug.

E) EPC gemene delen vanaf 2022

Vanaf 2022 zal een EPC voor gemeenschappelijke delen zoals de stookruimte, de gangen...  beschikbaar moeten zijn bij appartementsgebouwen. Dit staat los van verkoop en verhuur.

Meer info over het EPC gemene delen zal je later hier terugvinden.

2. EPB - Energieprestatie en binnenklimaat

Europa vindt het ontoelaatbaar dat nieuwe of grondig verbouwde projecten van vandaag nog veel energie zouden verslinden. Daarom is de energieprestatieregelgeving van toepassing sinds 2006. Voluit spreken we over "Energieprestatie en Binnenklimaat", afgekort EPB. 

Concreet: Bouw- en verbouwprojecten waarvoor een bouwaanvraag of een melding nodig is, moeten aan de EPB-eisen en de EPB-procedure voldoen. De eisen worden regelmatig aangescherpt en bereiken tegen 2021 het niveau "bijna-energieneutraal bouwen" (BEN).

Analoog als bij het EPC, wordt het EPB-resultaat (E-peil en K-peil, netto-energiebehoefte (vervangen door S-peil vanaf 2018) berekend op basis van info van de eigenschappen van het gebouw (gebouwschil en technieken), maar dan meer gedetailleerd. Vandaar dat het zo belangrijk is om de correcte stavingsdocumenten te kunnen voorleggen!

Een EPC nieuwbouw (afgeleverd bij het EPB) heeft ook een geldigheidsduur van 10 jaar en moet worden opgesteld door een erkende EPB-verslaggever. De verslaggever moet bij de berekeningen de gespecialiseerde software van het Vlaams Energieagentschap gebruiken. 

De naam 'verslaggever' is eigenlijk achterhaald, want hij of zij is niet louter rapporteur, maar veleer energieadviseur die de bouwheer de juiste keuzes helpt maken tijdens zijn bouwproject. Betrek je EPB-adviseur dus vroeg genoeg bij je ontwerp om je opties af te wegen en zo kom je achteraf niet voor onaangename verrassingen te staan. Ook bij gefaseerde renovaties biedt hij/zij een meerwaarde om doordachte energiebeslissingen te helpen nemen.

Alle relevante info voor particulieren en EPB-verslaggevers (professionelen) vind je hier. 

Alle acties en het beleid rond bijna energieneutraal (ver)bouwen (BEN tegen 2021)

 

3. Energiehaalbaarheidsstudie voor grote gebouwen > 1000 m²

De haalbaarheidsstudie is verplicht voor gebouwen die aan volgende voorwaarden voldoen:

  • Het betreft een nieuwbouw
  • Het gebouw heeft een totale bruikbare vloeroppervlakte van meer dan 1000 m²
  • Het gebouw wordt verwarmd of gekoeld om een specifieke binnentemperatuur te bekomen

Voor die gebouwen moet de haalbaarheid onderzocht worden voor diverse hernieuwbare technieken, bepaald naargelang hun grootte en bestemming. Van stadverwarming (of -koeling), warmtekrachtkoppeling, warmtepomp, biomassaketel, zonneboiler of warmtepompboiler tot fotovoltaïsche zonnepanelen.

Er bestaan geen wettelijke regels die vastleggen wie er een energiehaalbaarheidsstudie mag uitvoeren. De deskundige dient wel de applicatie van het VEA te gebruiken.

Meer informatie over de haalbaarheidsstudie over hernieuwbare energie vind je hier.

Regelgeving rond bedrijven

Meer info lees je hier 

4. Het besluit energieplanning

Meer info over het besluit energieplanning vind je hier.

Het besluit energieplanning is van kracht sinds 14 oktober 2004 (staatsblad) en zorgt ervoor dat het Vlaamse energiebeleid conform loopt met de Europese IPPC (Integrated Pollution Prevention and Control)-richtlijn. Het besluit legt een reeks verplichtingen in verband met energie-efficiëntie op een groep energie-intensieve bedrijven.
De Europese regelgeving stelt dat zijn lidstaten inrichtingen (bedrijven) moeten controleren op de efficiëntie van hun energie-installaties. Dit bij het gebruik van de installaties en het aanvragen van een vergunning tot het bouwen van nieuwe inrichtingen. Het besluit energieplanning is dus de Vlaamse implementatie van die regelgeving.

In het kader van het Besluit Energieplanning is het nodig energie-intensieve bedrijven hun (toekomstig)energieverbruik in kaart laten brengen en te laten verbeteren.

Besluit Energieplanning kort samengevat:

  • Energie-intensieve vestigingen met een jaarlijks energiegebruik > 0,1 PJ moeten onder bepaalde voorwaarden een energieplan en/of energiestudie toevoegen bij hun omgevingsvergunningsaanvraag.
  • Energie-intensieve vestigingen met een jaarlijks energiegebruik > 0,5 PJ moeten in het bezit zijn van een conform verklaard energieplan.
     

Het energieplan
Een energieplan wordt opgesteld voor een bestaande inrichting. Bedrijven met een primair energie verbruik dat hoger ligt dan 0,1 PJ moeten om de 4 jaar een energieplan laten opstellen. Bedrijven die toegetreden zijn tot een convenant (de EBO) hebben in ieder geval een goedgekeurd energieplan en zijn vrijgesteld.

Te volgen principes en procedures voor energiedeskundigen:

  • Het energieplan bevat een reeks maatregelen om het energieverbruik te laten dalen, alle maatregelen die een interne rentevoet (IRR) na belastingen hebben van minimum 15% moeten worden uitgevoerd.
  • Het energieplan moet worden opgesteld door een energiedeskundige die aanvaard is door het verificatiebureau

De energiestudie
Er wordt enkel een energiestudie uitgevoerd voor nieuwe inrichtingen die meer dan 0.1PJ aan energie zullen verbruiken en bij vervangingsinvesteringen waarbij de nieuwe installatie zorgt voor een meerverbruik van tenminste 10TJ.

Te volgen principes en procedures voor energiedeskundigen:

  • De energiedeskundige moet aanvaard worden door VEA voor elke studie.
  • De energiestudie moet aantonen dat de nieuwe inrichting de meest energie-efficiënte is die economisch haalbaar is.
  • De exploitant moet in de energiestudie aantonen dat energie-efficiëntere installaties die beschikbaar zijn op de markt of dat maatregelen die extra kunnen genomen worden om de energie-efficiëntie van de inrichting te verhogen een IRR van minder dan 15% na belastingen hebben.
  • De exploitant voegt de energiestudie toe aan de milieuvergunningsaanvraag, zonder dat deze studie eerst conform moet verklaard worden. De milieuvergunningscommissie vraagt hierna advies aan het Vlaams Energieagentschap, dat de energiestudie beoordeelt.
  • De beoordeling van het VEA wordt samen met de andere adviezen/beoordelingen van eventueel andere administraties/instellingen besproken op de provinciale milieuvergunningscommissie. Hier wordt een algemeen advies geformuleerd voor de Bestendige Deputatie, die de uiteindelijke beslissing neemt.

5. Energiebeleidsovereenkomsten

Na de benchmarking- en auditconvenanten die in het leven werden geroepen door de Vlaamse Overheid, volgden de energiebeleidsovereenkomsten. Alle grote energie-intensieve bedrijven met een energieverbruik van minimum 0.1 PJ kunnen toetreden per vestiging. De toegetreden bedrijven gaan de uitdaging aan om de energie-efficiënte van hun installaties op wereldtopniveau te plaatsen en te handhaven. 

Toegetreden bedrijven krijgen in ruil voordelen op de energie- en CO2-taksen door de overheid.

Alle info over de energiebeleidsovereenkomsten

Lees bovendien de info van de EBO in Vlaanderen.

 6. VLAREM energieaudit voor grote bedrijven

De Europese Richtlijn 2012/27/EU betreffende energie-efficiëntie legt de lidstaten in artikel 8 op dat ze ervoor moeten zorgen dat de ondernemingen die geen KMO’s zijn voor 5 december 2015 een energieaudit ondergaan, en om de vier jaar deze moeten actualiseren. Vlaanderen heeft ervoor gekozen de omzetting van deze verplichting uit te voeren via de VLAREM-trein 2013 (artikel 93).

Samengevat: Alle exploitanten van een ingedeelde inrichting waarvan de vestiging (uniek vestigingsnummer in de KBO-databank) voldoet aan de criteria van een niet-KMO, moeten uiterlijk op 1 december 2015 een energieaudit laten opmaken en de resultaten ervan ingeven in de webapplicatie.

Dit geldt voor alle ingedeelde inrichtingen (dit zijn alle meldings- of vergunningsplichtige vestigingen van ondernemingen) waar:

  • ofwel meer dan 250 personen werkzaam zijn;
  • ofwel de jaaromzet 50 miljoen euro overschrijdt én het jaarlijks balanstotaal 43 miljoen euro overschrijdt.

De verplichting geldt steeds per vestiging!

Dit type energieaudit mag door eender wie opgemaakt worden (zowel interne energiemanagers als externe consultants), maar de specfieke webapplicatie van VEA moet gebruikt worden. 

Meer info over de verplichte energieaudits voor GO's in het kader van VLAREM vind je hier. De definitieve wetteksten Vlaremtrein vind je in de Vlaamse codex.

De bovenstaande tekst is gebaseerd op de officiële informatie van de Vlaamse Overheid en het Vlaams Energieagentschap. De volledig wetteksten vindt je terug via doorklikbare links in de tekst of op energiesparen.be.

Structurele partners in 2020



We danken onze structurele partners voor hun steun. Elke partner biedt jou op de partnerpagina's meer specifieke informatie over EPC en EPB! Klik door op hun logo.
Logo.png Logo Nathan.png
Logo.png Group Casier Logo2.jpg